Operatie Re-Creatie is bijna halfweg: al 12 Brusselse speelplaatsen werden omgevormd van betonnen hitte-eiland naar een verkoelende plek vol natuur en avontuur

Woensdag 13 mei 2026

Ans Persoons, Brussels staatssecretaris bevoegd voor Leefmilieu, Klimaat en Stadsvernieuwing, heeft samen met Etterbeeks burgemeester Vincent De Wolf het schoolteam en tientallen leerlingen de nieuwe boomrijke en inclusieve speelplaats van de Franstalige gemeentelijke basisschool La Farandole in Etterbeek geopend. Het is een realisatie binnen de Operatie Re-creatie van Leefmilieu Brussel. De speelplaats van La Farandole is de 12^de van in totaal 25 schoolspeelplaatsen die een totaal nieuw uitzicht krijgen, op maat van de kinderen en voorbereid op de toekomst.

“Waarom zou een speelplaats uit een grijze stenen vlakte moeten bestaan waar enkel gevoetbald kan worden? Brusselse kinderen verdienen beter. Dankzij Operatie Re-creatie nemen we de Brusselse speelplaatsen onder handen en maken we er avontuurlijk speeloases in de stad van, met veel meer natuur, schaduw en soms zelf wat schoolkippen of een moestuin. Veel Brusselse kinderen groeien op zonder tuin of park in hun buurt. Daarom creëren we met dit project meer natuur net op de plek waar zij elke dag zoveel tijd doorbrengen”, vertelt Brussels staatssecretaris Ans Persoons.

Van en voor kinderen

Het doel van Operatie Re-creatie is simpel: recreatiezones creëren waar het aangenamer leven is, zowel tijdens als buiten de schooluren. De speelplaats van basisschool La Farandole is de 12^de van in totaal 25 geselecteerde projecten – in 13 gemeenten – die nu afgerond is. Binnen twee weken, op dinsdag 26 mei, is het aan École Clarté in jette om haar nieuwe recreatieruimte in te huldigen. Daarmee is Operatie Re-creatie bijna halfweg.

De projecten van Operatie Re-creatie zet sterk in op participatie. Kinderen, leerkrachten, directies, onderhoudsteams en ouders werden van bij de start betrokken om samen na te denken over hoe hun ideale speelplaats eruit moest zien. Hun ideeën, noden en ervaringen vormden de basis voor het ontwerp, dat vervolgens samen met architecten werd uitgewerkt tot een concreet plan. Zo ontstonden speelplaatsen die niet alleen klimaatrobuuster zijn, maar ook inclusiever zijn en beter aansluiten bij de noden en het dagelijkse leven van de schoolgemeenschap.

Gelijk gebruik voor iedereen

Neem nu het voorbeeld van speelplaats van La Farandole. Voor de werken bestond die grotendeels uit verharde, met stenen betegelde zones die warmte vasthielden. De overdekte speelruimte met een doorschijnend dak versterkte het serre-effect. Vandaag is het contrast groot, want bijna de helft van de speelplaats werd onthard en vergroend door de aanplanting van 9 bomen, 9 struiken, 26 klimplanten en bijna 500 extra planten. Resultaat: er is schaduw, er kan regenwater in de bodem infiltreren en is er meer ademruimte de gemeente Etterbeek.

Bij het ontwerp werd veel aandacht besteed aan inclusiviteit. Speelplaatsen zijn vandaag vaak georganiseerd rond centrale zones die vooral door balspelen worden ingenomen, waardoor andere activiteiten naar de achtergrond verdwijnen. Daardoor ervaren niet alle kinderen de ruimte als even toegankelijk of vanzelfsprekend van hen. In La Farandole werd daarom bewust gekozen voor een evenwichtige inrichting, met volwaardige zones voor beweging, rust, verbeelding, nieuwsgierigheid, observatie en ontmoeting. Zo krijgen alle kinderen, jongens én meisjes, de kans om zich op hun eigen manier in de speelplaats thuis te voelen.

Mentale rust

Voor de kinderen is het een wereld van verschil. Het is veel leuker om te bewegen en te spelen met water- en zandspelletjes, in de moestuin, op een hindernissenparcours of onder een houten tip. Het stimuleert hen en biedt tegelijkertijd mentale rust. Een hete, verharde speeplaats heeft een negatief impact op het welzijn en het leervermogen van kinderen, want het vermindert de concentratie en het zorgt net niet voor rust.

Het project werd begeleid door een consortium van ARTER Architects, 21 Solutions en Ecorce, in opdracht van Leefmilieu Brussel. Het totale budget van het project bedraagt 253.5 euro, waarvan 240.000 euro wordt gefinancierd door Leefmilieu Brussel en 13.500 euro door de gemeente Etterbeek.

“Het project van La Farandole kadert in de dynamiek die sinds meerdere jaren werd ingezet in de gemeentelijke scholen van Etterbeek. Verschillende speelplaatsen werden al heringericht, andere werven zijn momenteel in uitvoering of bevinden zich in de afrondingsfase, zoals in de school Claire Joie en binnenkort ook in Le Paradis des Enfants. Het gaat om een concreet beleid dat zichtbaar is op het terrein, school per school. Deze aanpak weerspiegelt zowel de ambities van ons Klimaatplan, als onze wil om kinderen speelplaatsen aan te bieden die gericht zijn op de natuur, met diverse functies en aangepast aan de noden op het vlak van spelen, rust, leren en samenleven. Als burgemeester ben ik verheugd over de gehanteerde werkwijze, die gebaseerd is op een nauwe samenwerking tussen de leerlingen, de ouders, de directie, de onderwijsteams, de externe partners en de gemeentelijke dienst openbare werken”, benadrukt Vincent De Wolf, burgemeester van Etterbeek.